Zawał serca, nazywany także atakiem serca, jest jedną z postaci choroby niedokrwiennej. Jest jedną z najczęściej spotykanych chorób serca w społeczeństwach rozwiniętych, ale wiedza o tym,na czym polega, wciąż nie jest powszechna.

Zawał serca polega na obumarciu tkanki mięśniowej, z której zbudowane jest serce. Następuje ono wskutek jego niedokrwienia. Niedokrwienie natomiast polega na dostarczeniu zbyt małej ilości krwi, a tym samym tlenu, który jest przez krew transportowany. Niedobór tlenu, a więc niedotlenienie prowadzi do martwicy tkanek. Serce nie jest w stanie właściwie pracować, w następstwie czego cały organizm jest niedotleniony.

Atak serca przede wszystkim wiąże się z miażdżycą. Jest to choroba polegająca na odkładaniu się złogów miażdżycowych w tętnicach. Złogi te zmniejszając światło tętnic, zmniejszają tym samym ciśnienie pod jakim przepływa przez nie krew. Niewielka ilość krwi, która przepływa przez tętnice dotknięte miażdżycą jest niewystarczająca, by pokryć zapotrzebowanie serca na tlen i składniki odżywcze, wskutek czego następuje martwica, czyli zawał.

Palenie tytoniu również zwiększa ryzyko zawału. Jest to związane z faktem, że zawarta w nim nikotyna zwiększa zapotrzebowanie serca na tlen. Natomiast tlenek węgla uniemożliwia krwi jego transportowanie.

Niekiedy osobie, która przeszła atak nie można już udzielić pomocy i prowadzi on do jej zgonu. Często jednak można jej pomóc; ważne jest wówczas prawidłowe rozpoznanie symptomów zawału.Należą do nich przede wszystkim: obniżenie ciśnienia, zawroty głowy, intensywne pocenie się, bladość oraz podwyższona temperatura ciała, a także omdlenie. Chory skarży się zwykle na duszność i silny oraz długotrwały ból w klatce piersiowej.

Osoby, które przeżyły zawał podlegają leczeniu, należy jednak zaznaczyć, że serce po ataku nie będzie już pracowało tak sprawnie jak przed nim. Istotne jest wobec tego zapobieganiu zawałowi, a służą temu odpowiednia dieta, a także aktywność fizyczna.

Dieta, która chroni przed miażdżycą, zapobiega także atakowi serca. Powinna być ona uboga w cholesterol i nasycone kwasy tłuszczowe, występujące m.in. w tłustych mięsach. Powodują one bowiem powstawanie złogów miażdzycowych. Ponadto, należy spożywać produkty, które obniżają poziom cholesterolu. Zaleca się także ograniczanie stosowania tłuszczu w przygotowaniu potraw, a także stosowanie diety bogatej w przeciwutleniacze.

Obok prawidłowej diety, przed atakiem serca chroni aktywność fizyczna, gdyż zapobiega ona nadwadze i otyłości, które również prowadzić mogą do zawału. Ponadto ruch pozwala zwalczyć stres, który również ma negatywny wpływ na serce. Polecanymi sportami są przede wszystkim nordic walking oraz pływanie.

Ponadto, zaleca się także unikanie stresu i niepalenie papierosów.

Zawał serca jest poważną chorobą, której skutki są nieodwracalne. Po zawale serce nie jest już tak sprawne jak przed nim. Istotne jest zatem rozumienie, na czym on polega i w jaki sposób można go uniknąć.

Autor artykułu: Anna Skikowska