Sprzęgła cierne są najpowszechniej stosowanym rodzajem sprzęgła w autach, a ich działanie polega na współpracy tarczy sprzęgłowej z tarczą dociskową. Niestety dochodzi w tym wypadku do tarcia i siłą rzeczy zużywania się materiału ciernego, a co za tym idzie, do zużywania się sprzęgła.

Eksploatacja i zużywanie się sprzęgła

Jest to proces naturalny, któremu przeciwdziałać się nie da, ale ważne jest, aby stopniowe zużywanie się tarczy sprzęgła nie wpływało na komfort jego użytkowania. Niestety w sprzęgłach standardowych tak właśnie się dzieje, a to z tej przyczyny, że jest to proces powolny i przez kierowcę niemożliwy do zauważenia. Kierowca odnosi wrażenie, że nic się w działaniu sprzęgła nie zmienia, ale ze względu na stopniową utratę materiału ciernego, do sprawnego użytkowania sprzęgła konieczne jest używanie coraz większej siły. I dopiero problemy, jak tzw. wysokie branie sprzęgła, powodują konieczność jego regulacji, a z kolei konieczność jego wymiany zjawisko nazywane ślizganiem się sprzęgła. Dotyczy to sprzęgieł standardowych, a nie dotyczy samonastawnych.

Sprzęgło samonastawne

W tego typu sprzęgłach, które wprowadzono do użytku w połowie lat 90 ubiegłego wieku, pomimo stopniowego zużywania się okładzin tarczy sprzęgłowej, nie jest to odczuwalne przez kierowcę, gdyż jest niwelowane przez samoregulację. Na rynku dostępne są dwa typy takich sprzęgieł, opartych na odmiennej zasadzie działania i różniących się nieco elementami ich budowy.

Sprzęgło samonastawne XTend firmy SACHS

W sprzęgle nastawnym firmy SACHS tarcza dociskowa posiada mechanizm, pozwalający na utrzymanie stałego położenia łożyska sprzęgła wraz ze stałą siłą, konieczną do użytkowania pedału sprzęgła i to pomimo zużywania się okładziny ciernej. Kiedy jej grubość maleje, specjalny pierścień skośny podnosi się dzięki napiętym sprężynom podtrzymującym, umieszczonym na obwodzie tarczy. Grubość okładziny tarczy maleje, ale nie w odczuciu kierowcy, gdyż tarcza, docisk oraz pierścień regulacyjny zmieniają swoje położenie, redukując luz. Dzięki temu sprzęgło działa sprawnie i bez poślizgów przez cały okres eksploatacji.

Sprzęgło samonastawne SAC firmy LuK

Budowa sprzęgła samonastawnego firmy LuK jest nieco inna. Tutaj również wykorzystuje się pierścień skośny, ale we współpracy z powierzchnią skośną, wytłoczoną w obudowie docisku sprzęgła. Zmniejszająca się grubość powierzchni ciernej powoduje zmianę obciążenia sprężyny czujnikowej (podpierającej sprężynę talerzową w tarczy dociskowej). Przy zwiększonym ugięcie sprężyny czujnikowej dochodzi do powstania luzu pomiędzy sprężyną talerzową a pierścieniem skośnym. Wówczas poprzez ruch skośny przesuwny tego ostatniego, luz zostaje skasowany, a kierowca nie odczuwa zużywania się tarczy sprzęgła.

Znajdź sprzęgło do swojego samochodu w sklepie https://www.sprzeglo.com.pl/

Montaż sprzęgła samonastawnego

Mechanik samochodowy może być specjalistą w swoim fachu, ale w wypadku montażu sprzęgła samonastawnego nie można polegać jedynie na jego doświadczeniu. Jeżeli w warsztacie brakuje specjalnego przyrządu do montażu sprzęgła samonastawnego, nie należy korzystać w tym wypadku z jego usług. Montaż bez przyrządu to niemalże pewna awaryjność sprzęgła samonastawnego.

Konieczność użycia przyrządu do montażu sprzęgła samonastawnego

Montowanie pierwotne, jak i wtórne sprzęgła samonastawnego musi być wykonywane za pomocą specjalnego przyrządu. Tradycyjne dokręcanie śrub docisku powoduje bowiem nieodwracalne uszkodzenie sprężyny talerzowej. Tylko specjalny przyrząd daje gwarancję poprawnego montażu, ponieważ jego użycie równomiernie rozkłada obciążenia podczas dokręcania tarczy dociskowej do koła zamachowego.